Liefde overwint alles: ‘Drie dagen voor de bruiloft werd het stadhuis gebombardeerd’

Laura

Janny en Johannes ontmoeten elkaar in 1938 bij de Vuurtoren in Den Helder. De vonk sloeg over en Johannes vroeg Janny ten huwelijk. Maar toen brak de Tweede Wereldoorlog uit. Het stadhuis waar ze zouden gaan trouwen werd gebombardeerd. Vandaag, op 4 mei, vertellen de kinderen van Janny en Johannes, Nan en haar broer Joop, het liefdesverhaal van hun ouders. Nan: ‘De Tweede Wereldoorlog kende ook liefde.’

Samen vertellen Nan en Joop over hun ouders. ‘Mijn moeder, Janny, was een jaar of 16 toen ze mijn vader, Johannes, ontmoette, het was 1938’ vertelt Nan, ‘Beide woonden ze in Den Helder’.

‘Op de dijk hebben mijn ouders elkaar ontmoet. Dit was vroeger een beetje het Tinder van nu’


De Vuurtoren de Lange Jaap en het bos de Donkere Duinen waren in die tijd heuse hotspots voor verliefde stelletjes. Zoals jongeren elkaar tegenwoordig tegenkomen op online fora zoals Tinder, was het toentertijd in Den Helder gebruikelijk dat je naar de Dijk ging. Hier kwam je als jongere en werd je verliefd. Zo ook Janny en Johannes.

Joop: ‘Lovers Paradise, als ik dat even zo mag noemen. Als mijn moeder vertelde over de ontmoeting van onze vader en haar eerste kus, had ze het altijd over deze plek. Oh, en over de Keizersstraat was de place to be volgens mij moeder. Hier liepen verliefde stelletjes te winkelen en aten ze een visje bij Tante Aal.’

Een sobere bruiloft

Johannes was een fanatiek zeeman, maar toen hij Janny ontmoette veranderde alles, vertelt Nan. ‘Al op zijn zestiende was hij stuurmansleerling en daarna studeerde hij voor derde stuurman. Maar toen ontmoette hij Janny en werd verliefd. Hij besloot zijn carrière uit te stellen en kwam aan wal.’

‘Drie dagen voor het huwelijk ging het mis: door een bombardement lag heel Den Helder plat, inclusief het Stadshuis. Het huwelijk kon niet doorgaan’

Vroeger was het gebruikelijk dat je vroeg trouwde en daarom wilden ook Janny en Johannes vroeg in het huwelijksbootje stappen. ‘Op 3 juli 1938 waren ze verloofd. Mijn moeder was toen 17. Op 30 april 1940 gingen ze in ondertrouw met het idee dat ze zouden trouwen op 17 mei 1940. Maar toen brak de oorlog uit en werd alles anders.’

Drie dagen voor hun huwelijk ging het mis. ‘Op 14 mei 1940 werd het Stadshuis van Den Helder gebombardeerd. Überhaupt heel Den Helder lag toen plat. Het huwelijk van mijn ouders kon niet doorgaan en werd verschoven naar 20 september 1940, vier maanden later.’

Op 20 september 1940 was het eindelijk zo ver voor het stel. ‘Het huwelijk was een simpel huwelijk. Onze moeder is niet in het wit getrouwd en de receptie duurde slechts één uurtje. Het was oorlog en het was niet van die tijd om er een groot feest van te maken.

In een kleine kring hebben ze elkaar, na wat tegenslagen, eindelijk het ja-woord kunnen geven. Het was een bescheiden feestje.

‘Onze ouders zijn altijd samen gebleven, ook toen ze moesten onderduiken in Groningen’

Ondanks de oorlog waren Janny en Johannes een goed stel. Ze zijn altijd samen gebleven, zelfs toen het hele gezin moest onderduiken in Groningen. Nan was inmiddels geboren. ‘We woonden op een woonark in Breezand. Hier moesten we weg van de Duitsers en zijn we naar Groningen gegaan, waar mijn vader boerenknecht werd. Mijn moeder werkte niet meer. Hiermee moest ze namelijk stoppen zodra ze getrouwd was.

De woonark lag in het Woldiep. Ik kan me nog goed herinneren dat mijn ouders samen gingen schaatsen als het even kon. Daar genoten ze van. Ik iets minder, want ik mocht niet mee. Ik was zó boos, dat ik een heel pak aan chocolade snoepjes had leeggegeten. Maar schaatsen deden ze graag samen.’

De laatst wens van Janny: uitgestrooid worden op de plek waar ze Johannes had ontmoet

Aan het einde van de oorlog hebben de Duitsers hun woonark lek geschoten. Toen zijn ze naar Rotterdam verhuisd en daarna naar Vlaardingen. Daar zijn Janny en Johannes de rest van hun leven blijven wonen.

Voordat hun moeder overleed, had ze één laatste wens: uitgestrooid worden op de plaats waar ze haar man had ontmoet. ‘En dat deden we. We zijn samen naar Vuurtoren de Lange Jaap gegaan en hebben hier het as van mijn moeder uitgestrooid. Op dit bijzondere plekje voor haar, waar het allemaal begon.’

Ter nagedachtenis van Johannes van Bergen en Janny E. van Bergen-Oost.

Vandaag is het 4 mei en herdenken we de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en andere gewapende conflicten. Beautify vindt het belangrijk om stil te staan bij wat er is gebeurd in de oorlog. Daarom gaan we om 20:00 uur twee minuten op zwart. Je kunt ons dan even niet lezen. We hopen op deze manier de dodenherdenking onder de aandacht te brengen. En we hopen natuurlijk dat je met ons bij dit moment stil wil staan.

LEES OOK: Liefde overwint alles: ‘Mijn vriend is militair en ik weet nooit of hij veilig thuis komt’